Leer

Er staat eigenlijk thora, en veelal is dit vertaald als wet. Het is het geen onderricht wordt om als goede gelovige te leren, met natuurlijk als eerste: de vijf boeken die de thora genoemd worden. Met het woordje leer probeer ik weg te geraken van “wet” en zoek ik een benadering tot leerling worden. Dit drukt meer uit dat wetten volgen maar tegelijk in relatie gaan met de leraar, met God.

 

Geen echte vertaling

In elke vertaling zitten er accenten waarover gediscussieerd kan worden. Er zijn vele soorten vertalingen: vertalingen zoekend naar de exacte woorden, naar de juiste structuur, naar de begrijpelijkheid, naar de vereenvoudiging, naar de juiste sfeer en ga zo maar verder…

“Psalm voor mij” zegt het heel duidelijk. Ik zoek bij het maken van “psalm voor mij” in 5 degelijke vertalingen en uitleg naar een verwoording die bij mij past. Die verwoording verraad vooral hoe ik geloof, meer dan wat anders en toch hoop ik dat ik ook dicht bij de psalm mag blijven. Ik heb zeker niet de bedoeling om poëzie te maken maar vooral om mij voeding te geven door na het bestuderen en vergelijken iets neer te schrijven.

Ik leg naast me de statenvertaling met strongcoderingen van ISB, de vertaling door Kees Waaijman, de bijbelstudie van CVB, de vertaling van Ida Gerhardt en Marie Van der Zeyde en De Nieuwe Bijbelvertaling.

Ik zoek naar die woorden die mij het meest treffen en mij – al is het maar even – verder op weg helpen tot ik de psalmen opnieuw zal bestuderen en zal komen tot andere bewoordingen.

 

Zie gerust naar mijn voorlopige “psalm voor mij” en ook naar “naar een vertaling”.

vol zegen

Vol zegen:

In andere vertalingen staat gelukkig, zalig …

Gelukkig vind ik te gewoon, te weinig van God komend.

Zalig vind ik te afzonderlijk, haast niet bereikbaar.

K. Waaijman gebruikt het woord “welvaart”. Dat leek me altijd zo vreemd en teveel aan rijkdom denkend, maar toen ik mocht ontdekken dat er in het oorspronkelijke woord ook iets van beweging zit, begreep ik het. Vandaag hoorde ik een interview met onze nieuwe bisschop, Lode Aerts. Hij gebruikte plots de uitdrukking “goeie vaart”. Misschien is dit nog wel een betere benadering.

Ik zal me toch maar aan “vol zegen” houden. Als je vol zegen mag gaan zit er voor mij ook toekomst in, dus ook beweging. Ik kon ook “vol genade” gebruikt hebben. Maar dan zou je kunnen denken dat de mens vol genade is en het niet van elders komt… Wie zegen krijgt, krijgt God mee op zijn pad. Ja, “vol zegen” is voor mij goed.

Hemel?

Ik gebruik twee beschrijvingen en niet het woordje omdat dat te veel beladen is.

Nog te veel wordt verwezen naar hierboven alsof we nog steeds op een platte schijf leven…

 

In Zijn heilige woonst: de plaats waar God ten volle is. In Zijn eigenheid die zeker anders is dan het stukmaken en onrecht van de mens. Het is een onderscheid om Zijn integriteit te beschrijven.

 

In wat ons te boven gaat: wat het aardse overstijgt. Waar we niet bij kunnen, wat ons overstijgt in denken en doen.

Namen voor God

Namen voor God:

“Drager”

El – Elohim

Een god is iemand die macht heeft over iets, die bijzondere krachten heeft. Onze God is een God die vooral schept en draagt, die vaak zorgt voor de kleine, de verschoppeling. Niet in machtsvertoon maar in een blijven dragen is Hij er. Vandaar mijn keuze om die machthebber als zorgende te kleuren.

 

“Heer”

Adonai

Dat spreekt van eerbied. Naar wie kijk ik op? Naar mijn Heer. Ik mag wonen in zijn huis, hij is mijn heer des huizes. Hij is diegene van wie ik dienaar ben. Hij is diegene naar wie ik luister.

 

“wie Hij is”

In plaats van het woord “Naam” gebruik ik “wie Hij is”.

Dit omdat we Hem moeten eren en niet hoe Hij heet. De naam van iemand kennen is weten wie hij is. Hem kennen betekent weten wie Hij is. We kunnen Hem nooit kennen zoals wij mensen kunnen kennen. Hij heeft dan ook zelf gezegd wie Hij is: ik ben. Zijn naam misbruiken is dan ook oneer doen aan wie Hij is…

 

“Nabije”

Het tetagram, JHWH…

God heeft zijn naam gegeven: ik ben er…

Die naam gaf Hij nadat zijn volk om Hem geroepen hadden, ze waren een verdrukt volk in nood.

Ze riepen om Zijn nabijheid. Hij gaf ze Zijn nabijheid. “Nabij Je?”, ben Je me nabij? “Nabij je!”, ik ben er! Vandaar mijn keuze Nabijje of gewoon Nabije…

 

“Overste”:

Hij staat boven alles. Naar Hem luistert alles. En tegelijk overstijgt Hij alles wat er is. Hij is niet te grijpen. (ik geef toe: terug zit er in dat woord iets dat vertrouwen geeft: Hij is mijn overste, ik mag Hem toch wat kennen…)

een worm

in psalm 22,7

Ik was eerst geneigd om dit los te vertalen met “pier”. “Zo dood als een pier” was voor mij een mooie beeldspraak. Tot ik las over een worm, de coccus ilicis, die zich vast ankert aan de stam van een boom om haar eitjes achter zich te beschermen. De worm sterft en geeft een rode kleur af. Met dit beeld wordt het een sterven voor wie na komt.

 

Angst en ontzag

Hetzelfde woord wordt gebruikt voor beide.

Ik gebruik liever twee woorden.

Maar toegegeven: Je voelt je klein tegenover iemand waarvoor je angst hebt

en je maakt je klein voor wie je ontzag hebt.

Maar ik vind het geen recht doen aan Nabije, onze Heer.

We hoeven niet bang te zijn voor Hem als we met ontzag naar Hem kijken en ook zo leven.

Wat niet wegneemt dat Hij ook voor gerechtigheid zal opkomen en dat je misschien wat meer moet vrezen voor je eigen levenswijze en de consequentie er van…

gemeenschap

Vaak is er sprake van een gemeenschap.

Er zijn heel wat verschillende:

De eigen gemeenschap van de Hebreeën, de nakomelingen van Jacob, de gemeenschappen van niet-joden, de gemeenschappen die voor een land staan, de eigen gemeenschap of kleine kring…

 

Daar worden twee woorden voor gebruikt. Meestal gebruik ik het woord “gemeenschap” als in de context het duidelijk is over welke het wel gaat.

 

In psalm 2 moest ik wel het onderscheid maken, vandaar de volgende keuze:

Eigen gemeenschappen: Het woord is verwant met “rug, achterste”.

Ook in het Nederlands spreekt men van “je achtergrond”, waar je uit komt en deel van bent. Het is een dichte ervaring, hij is één van de onzen…

Dit woord wordt gebruikt voor de nakomelingen van Jacob en ook voor de niet-joden. Ze hebben andere roots, een andere achtergrond.

 

Verenigde gemeenschappen: Het woord wijst meer op een verzameling.

Het zijn de gemeenschappen van een land, van een groter geheel. Het zijn samengebrachte achtergronden tot één geheel.